محمد حسین صفار هرندی
| پرونده:محمد حسین صفار هرندی 1.jpg | |
| زمینه فعالیت | نظامی، سیاستمدار و روزنامهنگار ایرانی |
|---|---|
| ملیت | ایرانی |
| تاریخ تولد | ۱۳۳۲ (۷۲–۷۳ سال) |
| محل تولد | تهران |
| پیشه | مشاور فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و عضو و رئیس شورای نظارت بر صداوسیما |
| سالهای فعالیت | ۱۳۵۸-تاکنون |
| تحصیلات | رشته راه و ساختمان دانشگاه علم و صنعت ایران |
| فرزندان | محمد مهدی - سجاد |
محمدحسین صفارهرندی (زادهٔ ۲۸ شهریور ۱۳۳۲ تهران) سیاستمدار، روزنامهنگار، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام و وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در سالهای ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۸ بود.
صفارهرندی در ۲۸ شهریور ۱۳۳۲ در خانوادهای مذهبی در جنوب تهران متولد شد. پدر او روحانی و امام جماعت مسجد دروازهغار بود که معیشت خود را از کسبوکار پارچهفروشی تأمین میکرد. عمویش رضا صفارهرندی از عوامل گروه اعدام انقلابی حسنعلی منصور، نخستوزیر و عامل تصویب لایحهٔ کاپیتولاسیون در سال ۱۳۴۳ بود.
او تحصیلات خود را در دبستان قائمیه (وابسته به جامعه تعلیمات اسلامی) و سپس دبیرستان علوی تا مقطع دیپلم به پایان رساند. در سال ۱۳۵۲ در رشتهٔ راهوساختمان دانشگاه علم و صنعت ایران پذیرفته شد. در این دوره در فضای مبارزات دانشجویی و انقلابی دانشگاه علم و صنعت حضور داشت و با کسانی همچون محمود احمدینژاد، مجتبی ثمرههاشمی، صادق محصولی، محسن آرمین آشنا شد. همچنین از دورهٔ دبیرستان با حضور در حسینیه ارشاد و فعالیتهای جنبی آن به جریانهای روز سیاسی و اجتماعی متصل گردید. پس از پیروزی انقلاب اسلامی در بهار سال ۱۳۵۹ به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پیوست.
پس از چند ماه فعالیت در دفتر امور مناطق سپاه به استان هرمزگان اعزام شد و با حکم شهید کلاهدوز، قائممقام فرماندهی سپاه استان را بر عهده گرفت. سال ۱۳۶۰ به قائممقامی فرماندهی سپاه منطقهٔ ۶ کشوری ارتقا یافت. دو سال بعد به تهران بازگشت و با پیوستن به دفتر سیاسی سپاه پاسداران، قائممقامی آن را عهدهدار شد و در دفتر سیاسی او در همکاری با کسانی چون حسین شریعتمداری، حسن شایانفر، عباس سلیمینمین و... بولتن «رویدادها و تحلیل» را منتشر میکردند که از مهمترین منابع خبری و تحلیلی نیروهای انقلابی در دههٔ شصت بود.
با انتصاب حجتالاسلام عبدالله نوری بهعنوان نمایندهٔ ولیفقیه در سپاه، او صفارهرندی را به ریاست دفتر سیاسی منصوب کرد. ریاست او بر دفتر سیاسی تا ۱۳۷۲ ادامه یافت. همچنین در سالهای ۷۰ و ۷۱ سردبیری نشریهٔ «زائر» که ویژهٔ حجاج بیتاللهالحرام در ایام حج منتشر میگردید را برعهده داشت.
در سال ۱۳۷۲ با فراغت از ریاست دفتر سیاسی، دورهٔ فرماندهی و ستاد سپاه (معادل کارشناسی ارشد) را به پایان برد و سپس تحصیل در دورهٔ دکتری مدیریت استراتژیک در دانشگاه دفاع ملی را آغاز نمود که پس از گذران دورهٔ نظری و قبولی در امتحان جامع به دلیل عدم ارائهٔ رساله ناتمام ماند. در این مقطع حدود شش ماه بهعنوان معاون سیاسی با نهاد نمایندگی ولیفقیه در دانشگاهها همکاری کرد. سپس در تابستان ۱۳۷۳ به درخواست حسین شریعتمداری بهعنوان عضو شورای سردبیری به روزنامهٔ کیهان پیوست.
در سالهای پرالتهاب قبل و پس از دوم خرداد ۷۶ که روزنامهٔ کیهان در خط مقدم منازعات و درگیریهای سیاسی و فرهنگی قرار داشت، صفارهرندی بخش مهمی از هدایت و راهبری این روزنامه را در جایگاه سردبیر بر عهده داشت؛ همچنین در این دوره او با شکلدهی به بخشها و صفحاتی چون «مدرسه» و «نسل سوم» در روزنامهٔ کیهان در تربیت نسل جدیدی از روزنامهنگاران انقلابی ایفای نقش کرد. پس از پیروزی محمود احمدینژاد در انتخابات ریاستجمهوری ۱۳۸۴، او صفارهرندی را برای تصدی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به مجلس شورای اسلامی معرفی کرد که با ۱۸۱ رأی موفق به کسب رأی اعتماد شد.
صفارهرندی که خود از منتقدین سیاستهای فرهنگی دولت هفتم و هشتم بود، در دورهٔ وزارت خود از مؤسسات و محصولات فرهنگی و هنری متعهد حمایت کرد و نیز در جهت تقویت جایگاه نظارتی دولت در عرصههای مختلف فرهنگی کوشید. برگزاری جشنوارهٔ هنری عدالت و امید، تأسیس جشنوارهٔ شعر فجر، افزودن موسیقی مردمپسند (پاپ) به جشنوارهٔ موسیقی فجر، تکمیل ساختمان و بهرهبرداری از ۲۰۰ مرکز فرهنگی در سراسر کشور، توسعهٔ فعالیتهای قرآنی و رشد سیبرابری منابع و بودجهٔ آن و حمایت از تولیدات استراتژیک سینمایی (راه آبی ابریشم، ملک سلیمان نبی و...) از مهمترین اقدامات این دوره است. همچنین از اتفاقات جنجالی دورهٔ وزارت او میتوان به توقیف فیلم «سنتوری» داریوش مهرجویی و رکوردشکنی فیلم «اخراجیها»ی مسعود دهنمکی در گیشه اشاره کرد. او پس از پایان دورهٔ وزارت، در مهر ۱۳۸۸ به سپاه بازگشت و بهعنوان مشاور فرماندهٔ کل سپاه ادامهٔ خدمت داد.
صفارهرندی در حال حاضر مشاور فرماندهٔ کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام است. محمدمهدی و سجاد دو فرزند محمدحسین صفارهرندی هستند که در عرصهٔ فرهنگ و هنر فعالیت دارند.
سجاد صفارهرندی از سال ۱۴۰۰ مدیر پژوهشکدهٔ فرهنگ و هنر اسلامی حوزهٔ هنری انقلاب اسلامی شده است. محمدمهدی صفارهرندی از سال ۱۴۰۳ معاونت تولید دفتر موسیقی سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی را بر عهده دارد.
سوابق و فعالیتها
| سمت / فعالیت | سالها |
|---|---|
| قائممقام فرماندهی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی استان هرمزگان | ۱۳۵۹–۱۳۶۰ |
| قائممقام فرماندهی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی منطقهٔ ۶ کشوری | ۱۳۶۰–۱۳۶۲ |
| قائممقام دفتر سیاسی سپاه انقلاب اسلامی | ۱۳۶۲–۱۳۶۸ |
| رئیس دفتر سیاسی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ۱۳۶۸–۱۳۷۲ |
| معاونت سیاسی نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاهها | ۱۳۷۲ |
| عضو شورای سردبیری و سردبیر روزنامهٔ کیهان | ۱۳۷۳–۱۳۸۴ |
| عضو شورای تعیین خطمشی خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران | ۱۳۷۲–۱۳۷۶ |
| وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در دولت احمدینژاد | ۱۳۸۴–۱۳۸۸ |
| مشاور فرماندهٔ کل سپاه | ۱۳۸۸ تاکنون |
| عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام | ۱۳۹۰ تاکنون |
| عضو و رئیس شورای نظارت بر صداوسیما | ۱۴۰۰–۱۴۰۳ |
حواشی
ماجرای خروج از دولت
در آخرین روزهای فعالیت دولت نهم، احمدینژاد طی حکمی اسفندیار رحیممشایی را بهعنوان معاون اول خود منصوب کرد. رهبر انقلاب طی نامهای غیررسمی به تاریخ ۲۷ تیر ۱۳۸۸ رئیسجمهور را از این اقدام که موجب «اختلاف و سرخوردگی در میان علاقهمندان» او شده است نهی و بر لزوم لغو این انتصاب تأکید کردند. اطلاع از محتوای این نامه و ترتیب اثر ندادن رئیسجمهور به آن، پس از چند روز موجب تنشی در جلسهٔ هیئت دولت شد. نهایتاً در سوم مرداد مشایی از مقام معاون اولی کنارهگیری کرد. فردای آن روز رسانهها خبر برکناری صفارهرندی و محسنیاژهای (وزرای ارشاد و اطلاعات) توسط رئیسجمهور را منتشر کردند. اما از آنجا که معلوم شد با این برکناریها دولت از اکثریت میافتد و در چند روز باقیمانده وجاهت قانونی خود را از دست میدهد، برکناری صفارهرندی پس گرفته شد. صفارهرندی طی نامهای به احمدینژاد ضمن اظهار تأسف از وقایعی که موجب وهن دولت شد اعلام کرد که دیگر خود را وزیر ارشاد نمیداند اما با اینکه «بهعنوان یک عدد» مانع از سقوط دولت در آخرین روزهایش بشود مشکلی ندارد.
ماجرای اعزام دانشجوی معترض به جنوب کرمان
صفارهرندی پس از فراغت از مقام وزارت، در ماههای پرالتهاب غائلهٔ ۸۸ اقدام به حضور در دانشگاهها و پاسخ به شبهات و دفاع از نظام نمود. این جلسات که با پرسشوپاسخ و جنجال و التهاب همراه بود به مدت چند ماه ادامه یافت. در جلسهای که در مهرماه ۱۳۸۸ در دانشکدهٔ فنی دانشگاه تهران برگزار شد، صفارهرندی دانشجویان معترض به نتیجهٔ انتخابات را به توجه به تفاوت تهران با سایر مناطق کشور دعوت کرد. پس از مشاجرات و مخالفتهای برخی دانشجویان، او پیشنهاد کرد سه نفر از دانشجویان معترض را با هزینهٔ خود به مناطقی از کشور بفرستد تا در مورد میزان رأی و محبوبیت رئیسجمهور و صحت انتخابات سال ۸۸ تحقیق کنند. سه نفر از دانشجویان با نامهای میلاد چگینی (دانشجوی رشتهٔ باستانشناسی)، حسن سالاری (دانشجوی رشتهٔ تاریخ) و ایلتا سید (دانشجوی رشتهٔ مجسمهسازی) برای این امر داوطلب و به مناطقی در جنوب کرمان اعزام شدند. حسن سالاری بعدها طی مصاحبهای با نشریهٔ سپیدار وابسته به بسیج دانشگاه تهران اعلام کرد: «اگر بگویم در مناطقی که دیدیم ۹۰ درصد مردم طرفدار احمدینژاد بودند صحیح نیست؛ در واقع ۱۰۰ درصد مردم طرفدار پروپاقرص او بودند.»
پانویس