مصطفی کیایی
 | |
| اطلاعات شخصی | |
|---|---|
| نام کامل | مصطفی کیایی |
| تاریخ تولد | ۲۲ بهمن ۱۳۵۵ (۴۹ سال) |
| ملیت | ایرانی |
| زبان مادری | فارسی |
| محل تولد | کرج، ایران |
| محل اقامت | ایران |
| تحصیلات | کارشناسی کارگردانی سینما |
| خویشاوندان سرشناس | محسن کیایی (بازیگر و فیلمنامهنویس - برادر) میلاد کیایی (عکاس - برادر) |
| اطلاعات هنری | |
| زمینه فعالیت | سینما، تلویزیون، شبکه نمایش خانگی |
| پیشه | کارگردان، فیلمنامهنویس، تهیهکننده، تدوینگر |
| حوزه فعالیت | سینمای اجتماعی و کمدی اجتماعی |
| شروع فعالیت هنری | ۱۳۷۳ |
| سالهای هنری | ۱۳۷۳ تاکنون |
| سبک | اجتماعی، درام شهری، کمدی اجتماعی |
| آثار برجسته | بعدازظهر سگیسگی، ضدگلوله، خط ویژه، عصر یخبندان، بارکد، چهارراه استانبول، مطرب، همگناه |
| جوایز | سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه جشنواره فیلم فجر (۱۳۹۰) |
| سایر | |
| سایر فعالیتها | نویسندگی و تهیهکنندگی مجموعههای تلویزیونی و نمایش خانگی |
مصطفی کیایی (زاده ۲۲ بهمن ۱۳۵۵، کرج) کارگردان، فیلمنامهنویس، تهیهکننده و تدوینگر ایرانی است که از فیلمسازان فعال سینمای ایران در دهههای ۱۳۹۰ و ۱۴۰۰ بهشمار میآید. او با ساخت فیلمهایی در ژانر اجتماعی، درام شهری و کمدی اجتماعی و همچنین فعالیت مستمر در تلویزیون و شبکه نمایش خانگی شناخته میشود. آثار کیایی علاوه بر اکران عمومی گسترده، در جشنوارههای داخلی نیز حضور داشتهاند و شماری از آنها با استقبال مخاطبان همراه بودهاند.
کیایی دانشآموخته رشته کارگردانی سینما (فیلمسازی) در مقطع کارشناسی است و فعالیت هنری خود را از سال ۱۳۷۳ با آموزش فیلمسازی آغاز کرد. او همزمان با تحصیل دانشگاهی، بهعنوان دستیار کارگردان در پروژههای تلویزیونی و سینمایی فعالیت داشت و پس از پایان تحصیلات در سال ۱۳۸۱، بهعنوان نویسنده، کارگردان و تدوینگر در تلویزیون به تولید برنامه پرداخت. نخستین فیلم بلند سینمایی او با عنوان «بعد از ظهر سگی سگی» پس از طی فرایند اخذ مجوز، در سال ۱۳۸۸ ساخته شد و آغاز حضور او در سینمای بلند ایران بهشمار میآید.
او در ادامه فیلمهایی چون «ضدگلوله»، «خط ویژه»، «عصر یخبندان»، «بارکد»، «چهارراه استانبول» و «مطرب» را کارگردانی کرد. در جشنواره فیلم فجر، کیایی موفق به دریافت سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه برای فیلم «ضدگلوله» (۱۳۹۰) شد و برای فیلمهای «عصر یخبندان» (۱۳۹۳)، «بارکد» (۱۳۹۴) و «چهارراه استانبول» (۱۳۹۶) نیز در شاخههای بهترین کارگردانی و بهترین فیلم از نگاه تماشاگران نامزد دریافت سیمرغ بلورین بوده است.
در کنار فعالیت سینمایی، کیایی در تلویزیون نویسندگی مجموعههای «راه در رو»، «نقطه سر خط» و «خروس» را بر عهده داشته و در سال ۱۳۹۸ با ساخت مجموعه «همگناه» نخستین تجربه خود را در شبکه نمایش خانگی رقم زده است. او در این حوزه همچنین تهیهکنندگی مجموعه «بیگناه» در سال ۱۴۰۱ و کارگردانی و نویسندگی مجموعه «هزار و یک شب» در سال ۱۴۰۴ را در کارنامه دارد.
مصطفی کیایی برادر محسن کیایی، بازیگر و فیلمنامهنویس، و میلاد کیایی، عکاس، است و در برخی پروژهها با اعضای خانواده خود همکاری داشته است.
زندگی و تحصیلات
مصطفی کیایی در ۲۲ بهمن ۱۳۵۵ در کرج متولد شد. او فرزند ارشد خانواده است و دو برادر کوچکتر به نامهای محسن و میلاد دارد که هر سه در حوزههای سینما، تلویزیون و تصویر فعالیت حرفهای دارند. محسن کیایی بهعنوان بازیگر و فیلمنامهنویس و میلاد کیایی بهعنوان عکاس شناخته میشود و مصطفی کیایی در برخی پروژههای سینمایی و نمایشی با آنها همکاری داشته است.
او فعالیت هنری خود را از سال ۱۳۷۳، در ۱۸ سالگی، با حضور در مرکز آموزش فیلمسازی اداره ارشاد کرج آغاز کرد و از سال ۱۳۷۶، همزمان با تحصیل در دانشگاه، بهعنوان دستیار کارگردان در مجموعههای تلویزیونی و سینمایی فعالیت داشت و تجربههای اولیه خود را در زمینههای اجرایی، تولیدی و پشت صحنه به دست آورد.
مصطفی کیایی تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته کارگردانی سینما (فیلمسازی) در مقطع کارشناسی در دانشگاه سوره به پایان رساند. پس از فراغت از تحصیل در سال ۱۳۸۱، فعالیت حرفهای خود را در تلویزیون گسترش داد و بهعنوان نویسنده، کارگردان و تدوینگر در تولید برنامههای مختلف برای شبکههای گوناگون تلویزیونی حضور داشت.
او فعالیت حرفهای خود را در سینما با دستیاری کارگردان ادامه داد و در سال ۱۳۸۶ برای ساخت نخستین فیلم مستقل خود با عنوان «بعدازظهر سگیسگی» اقدام به دریافت پروانه ساخت کرد. این فرایند در ابتدا با موانعی همراه بود، اما در نهایت با تغییر تهیهکننده، نخستین پروژه بلند سینمایی او در سال ۱۳۸۸ جلوی دوربین رفت.
فیلمهای سینمایی «بعدازظهر سگیسگی»، «ضدگلوله»، «خط ویژه»، «عصر یخبندان»، «بارکد»، «چهارراه استانبول» و «مطرب» و همچنین مجموعههای تلویزیونی و شبکه نمایش خانگی «خروس»، «راه در رو»، «نقطه سر خط»، «همگناه» و «هزار و یک شب» از ساختههای کیایی هستند.
مصطفی کیایی با عاطفه فلاحی ازدواج کرده است و حاصل این ازدواج یک فرزند پسر به نام کارن و یک فرزند دختر به نام جانان است.
فعالیت حرفهای
مصطفی کیایی فعالیت حرفهای خود را با حضور در پشت صحنه و انجام امور اجرایی و تولیدی آغاز کرد. او از سال ۱۳۷۳، همزمان با آغاز آموزش فیلمسازی در مرکز آموزش فیلمسازی اداره ارشاد کرج، وارد فضای عملی تولید شد و از سال ۱۳۷۶ نیز همزمان با تحصیل دانشگاهی، بهعنوان دستیار کارگردان در مجموعههای تلویزیونی و سینمایی فعالیت داشت. در این دوره، تجربههایی در زمینه نویسندگی، کارگردانی و تدوین در پروژههای تلویزیونی و تصویری به دست آورد.
پس از پایان تحصیلات دانشگاهی در سال ۱۳۸۱، فعالیت حرفهای او در تلویزیون ادامه یافت و در مقام نویسنده، کارگردان و تدوینگر، برنامههای متعددی را برای شبکههای مختلف تلویزیونی تولید کرد. در همین دوره، مسیر حرفهای او از فعالیتهای اجرایی و تلویزیونی به سمت کارگردانی سینمایی هدایت شد و حضور در سینما را در مقام دستیار کارگردان آغاز کرد.
کیایی در سال ۱۳۸۶ برای ساخت نخستین فیلم مستقل خود با عنوان «بعدازظهر سگیسگی» درخواست دریافت پروانه ساخت را به اداره نظارت و ارزشیابی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ارائه کرد. این درخواست در ابتدا به نتیجه نرسید، اما در نهایت با تغییر تهیهکننده، پروانه ساخت در سال ۱۳۸۸ صادر شد و نخستین فیلم بلند سینمایی او در همان سال جلوی دوربین رفت. فیلم «بعدازظهر سگیسگی» آغاز رسمی حضور مصطفی کیایی در سینمای بلند ایران بهشمار میآید.
نخستین فیلم کیایی با اقبال از سوی مردم و منتقدان مواجه نشد اما در ادامه و به تدریج به عنوان یکی از کارگردانان فعال سینمای ایران شناخته شد. دومین فیلم بلند او «ضدگلوله» در سال ۱۳۹۰ جلوی دوربین رفت و با استقبال مخاطبان همراه بود. او در ادامه فیلمهایی چون «خط ویژه»، «عصر یخبندان»، «بارکد»، «چهاراره استانبول» و «مطرب» را کارگردانی کرد که همگی در اکران عمومی و جشنوارههای داخلی با توجه مخاطبان روبهرو شدند.
در کارنامه سینمایی مصطفی کیایی، روایت داستانهایی با محور زندگی شهری، روابط اجتماعی، مناسبات طبقاتی و مسائل روز جامعه جایگاه پررنگی دارد. بخشی از آثار او در قالب کمدی اجتماعی و بخشی دیگر در قالب درامهای اجتماعی با ریتم تند و روایت پرکشش ساخته شدهاند. او علاوه بر کارگردانی، در برخی آثار خود بهعنوان نویسنده فیلمنامه و تهیهکننده نیز فعالیت داشته و در بیشتر فیلمهایش از برادرش محسن کیایی در مقام بازیگر استفاده کرده است.
کیایی در تلویزیون نیز فعالیت داشته و نویسندگی مجموعههای تلویزیونی «راه در رو»، «نقطه سر خط» و «خروس» را بر عهده داشته است؛ مجموعههایی که با کارگردانی سعید آقاخانی تولید و پخش شدهاند.
در سال ۱۳۹۸، مصطفی کیایی با ساخت مجموعه «همگناه» نخستین تجربه خود را در شبکه نمایش خانگی رقم زد. این مجموعه در قالب دو فصل ۱۲ قسمتی تولید و منتشر شد و نویسندگی آن بر عهده محسن کیایی و علی کوچکی بود. او در این پروژه علاوه بر کارگردانی، بهعنوان تهیهکننده نیز حضور داشت. در ادامه، در سال ۱۴۰۱ تهیهکنندگی مجموعه «بیگناه» به کارگردانی مهران احمدی را برای پخش در شبکه نمایش خانگی بر عهده گرفت. در سال ۱۴۰۴ نیز مجموعه «هزار و یک شب» با کارگردانی و نویسندگی او از این پلتفرم منتشر شد.
فیلمشناسی
مروری بر آثار سینمایی که به کارگردانی مصطفی کیایی تولید شده است:
- فیلم سینمایی بعد از ظهر سگی سگی - ۱۳۸۸:
نخستین فیلم بلند سینمایی مصطفی کیایی که آغاز رسمی حضور او در سینمای ایران بهشمار میآید. داستان فیلم دربارهٔ جوانی فارغالتحصیل مهندسی مکانیک است که طرحهای صنعتیاش نادیده گرفته میشود و برای جلب توجه، وارد موقعیتی بحرانی میشود که به گروگانگیری میانجامد. در این فیلم بازیگرانی چون مجید صالحی، رضا عطاران، بهاره رهنما، علی صادقی و سعید آقاخانی ایفای نقش کردهاند.
- فیلم سینمایی ضد گلوله - ۱۳۹۰:
دومین فیلم سینمایی کیایی که نویسندگی آن را نیز خود بر عهده داشت و با تهیهکنندگی رضا رخشان ساخته شد. روایت فیلم در میانه دهه ۱۳۶۰ و همزمان با جنگ ایران و عراق میگذرد و زندگی مردی پنجاهساله را دنبال میکند که کار قاچاق نوارهای لس آنجلسی و فیلمهای ویدئویی را انجام میدهد و با آگاهی از پایان قریبالوقوع عمرش، تصمیمی غیرمنتظره میگیرد و راهی جبهههای جنگ جنوب کشور میشود. مهدی هاشمی، مسعود کرامتی، سعید آقاخانی، ژاله صامتی، محسن کیایی، بهشاد شریفیان و محمد فیلی از بازیگران این فیلم هستند.
- فیلم سینمایی خط ویژه - ۱۳۹۲:
سومین فیلم بلند مصطفی کیایی که نویسندگی و کارگردانی آن را همزمان انجام داد. فیلم روایتگر گروهی جوان است که با بهرهگیری از تواناییهای فنی و هک حساب بانکی یک رانتخوار، وارد پروندهای پیچیده مرتبط با فساد اقتصادی میشوند. این اثر موفق به دریافت سیمرغ بلورین فیلم برگزیده تماشاگران جشنواره فیلم فجر و دیپلم افتخار بازیگر نقش دوم مرد برای میلاد کیمرام شد. مصطفی زمانی، میلاد کیمرام، سام قریبیان، هانیه توسلی، هومن سیدی، میترا حجار، محسن کیایی و پریناز ایزدیار در این فیلم حضور دارند.
- فیلم سینمایی عصر یخبندان - ۱۳۹۳:
فیلمی اجتماعی با تمرکز بر فروپاشی تدریجی یک رابطه خانوادگی که داستان زندگی زوج جوانی را روایت میکند که پس از سالها زندگی مشترک، با بحرانهای عاطفی و اخلاقی مواجه میشوند. مهتاب کرامتی، فرهاد اصلانی، بهرام رادان، سحر دولتشاهی، محسن کیایی و آنا نعمتی از بازیگران این اثر هستند. این فیلم در بخشهای بازیگر نقش مکمل و تدوین موفق به دریافت سیمرغ بلورین جشنواره فیلم فجر شد.
- فیلم سینمایی بارکد - ۱۳۹۴:
فیلمی با محوریت مسائل اقتصادی و داستانی تو در تو از زیست اجتماعی در جهان معاصر است که نویسندگی این اثر را مصطفی کیایی با همکاری مهیار شاهرخی انجام داد و خود نیز تهیهکنندگی و کارگردانی آن را بر عهده داشت. بهرام رادان، محسن کیایی، پژمان بازغی، سحر دولتشاهی، رضا کیانیان و بهاره کیانافشار از بازیگران این فیلم هستند.
- فیلم سینمایی چهاراه استانبول - ۱۳۹۶:
این فیلم اجتماعی پس از حادثه آتشسوزی ساختمان پلاسکو ساخته شد و به بازتاب پیامدهای انسانی و اجتماعی این رخداد پرداخت. کیایی در این پروژه نویسندگی، تهیهکنندگی و کارگردانی را همزمان بر عهده داشت. سحر دولتشاهی برای بازی در این فیلم موفق به دریافت سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن شد.
- فیلم سینمایی مطرب - ۱۳۹۷:
فیلمی در ژانر کمدی اجتماعی که به یکی از پرفروشترین آثار تاریخ سینمای ایران تبدیل شد. داستان دربارهٔ خوانندهای کابارهای در دوران پیش از انقلاب است که سالها بعد، در سفری خانوادگی به ترکیه، فرصتی تازه برای بازگشت به صحنه پیدا میکند. پرویز پرستویی، الناز شاکردوست، محسن کیایی، مهران احمدی و عایشهگل جوشکن (خواننده اهل ترکیه) در این فیلم ایفای نقش کردهاند.
آثار
سینما
| سال | نام | کارگردان | نویسنده | تهیهکننده |
|---|---|---|---|---|
| ۱۳۸۸ | بعد از ظهر سگی سگی | آری | آری | آری |
| ۱۳۹۰ | ضد گلوله | آری | آری | نه |
| ۱۳۹۲ | خط ویژه | آری | آری | نه |
| ۱۳۹۳ | عصر یخبندان | آری | آری | نه |
| ۱۳۹۴ | بارکد | آری | آری | آری |
| ۱۳۹۶ | چهارراه استانبول | آری | آری | آری |
| در وجه حامل | نه | نه | آری | |
| ۱۳۹۷ | مطرب | آری | آری | آری |
تلویزیون
| سال | نام | نویسنده |
|---|---|---|
| ۱۳۹۰ | نقطه سر خط | آری |
| راه در رو | آری | |
| ۱۳۹۲ | خروس | آری |
نمایش خانگی
| سال | نام | کارگردان | تهیهکننده |
|---|---|---|---|
| ۱۳۹۸ | هم گناه | آری | آری |
| ۱۴۰۱ | بی گناه | نه | آری |
| ۱۴۰۴ | هزار و یک شب | آری | آری |
جوایز و افتخارات
- برنده سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه برای فیلم سینمایی ضد گلوله در سیامین دوره جشنواره فیلم فجر (۱۳۹۰)
- نامزد سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی برای فیلم سینمایی عصر یخبندان در سیوسومین دوره جشنواره فیلم فجر (۱۳۹۳)
- نامزد بهترین کارگردانی برای فیلم سینمایی عصر یخبندان در نهمین جشن انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران (۱۳۹۴)
- نامزد سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه تماشاگران برای فیلم سینمایی بارکد در سیوچهارمین دوره جشنواره فیلم فجر (۱۳۹۴)
- نامزد جایزه بهترین کارگردانی در جشنواره بینالمللی فیلم شهر برای فیلم سینمایی خط ویژه (۱۳۹۴)
- نامزد بهترین کارگردانی فیلم سینمایی برای فیلم عصر یخبندان در شانزدهمین جشن حافظ (۱۳۹۵)
- نامزد سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه تماشاگران برای فیلم سینمایی چهارراه استانبول در سیوششمین دوره جشنواره فیلم فجر (۱۳۹۶)
- نامزد بهترین کارگردانی فیلم سینمایی برای فیلم بارکد در هفدهمین جشن حافظ (۱۳۹۶)
- نامزد بهترین کارگردانی برای مجموعه همگناه در بیستویکمین جشن حافظ (۱۴۰۰)
- نامزد بهترین مجموعه تلویزیونی برای همگناه در بیست و یکمین جشن حافظ (۱۴۰۰)
حواشی
- حذف صدای یاس از تیتراژ فیلم «بارکد»
مصطفی کیایی در سال ۱۳۹۴ فیلم سینمایی بارکد را ساخت که نخستین بار در جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و در بخش بهترین فیلم از نگاه تماشاگران نامزد دریافت سیمرغ بلورین شد. بارکد در ۱۹ خرداد ۱۳۹۵ در حالی اجازه اکران پیدا کرد که به دستور وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی صدای یاس، خواننده رپ ایرانی، از تیتراژ این فیلم حذف شد.
حذف صدای یاس از تیتراژ پایانی فیلم در برخی نسخهها و نمایشها مورد توجه رسانهها و مخاطبان قرار گرفت. این تغییر در فضای خبری و شبکههای اجتماعی بازتاب یافت و بهعنوان نمونهای از تغییرات اعمالشده در فرایند اخذ مجوز و نمایش عمومی آثار سینمایی مطرح شد.
مصطفی کیایی در توضیح این موضوع اعلام کرد که نسخه نهایی اکرانشده فیلم مطابق ضوابط رسمی نمایش بوده و تغییر ایجادشده در تیتراژ در چارچوب فرآیندهای قانونی و اجرایی صورت گرفته است. این موضوع با واکنشهایی از سوی برخی مخاطبان و فعالان حوزه موسیقی و سینما همراه شد، اما اکران فیلم بدون تغییر در محتوای اصلی ادامه یافت.
کیایی همچنین در واکنش به حذف صدای یاس در صفحه شخصی خود در اینستاگرام نوشت:
«یاد شبهایی میافتم که با یاسر و آرمان عزیز برای موسیقی بارکد، زحمتهای زیادی کشیدیم. یاس پر انرژی آمده بود و رفیق. میخواستیم خاطره خوبی را برای جوانهای سرزمین بسازیم. به نظرم یاس یکی از متعهدترین و وطن دوستترین خوانندههاست اما انگار همه چیز آنطور که ما میخواستیم نشد. اما حداقل خوشحالم که ده شب در ایام جشنواره صدای تو در سینماها پیچید یاس عزیز. رفیق اگه صدات نیست حضورت در کنار ماست و موسیقیات به احترام به تو تیتراژ پایانی فیلممان. بارکد که من ساختم با بارکد که تو ساختی به هم گره خورده و همیشه باهم است. ببخشید که همه چیز دست من نیست.»
