حسن خجسته

از یاقوت

این نوشتار توسط گروه پژوهشگران یاقوت راستی آزمایی و تایید شده است.

حسن خجسته باقرزاده
مدیر فرهنگی، استاد دانشگاه، نویسنده و فعال رسانه‌ای
پرونده:حسن خجسته 2.jpg
حسن خجسته
نام تولدحسن خجسته باقرزاده
زمینه فعالیترسانه، فرهنگ، آموزش عالی
ملیتایرانی
تاریخ تولد۱۳۳۱ ‏(۷۳–۷۴ سال)
محل تولدمشهد، ایران
محل زندگیتهران
خویشاوندان سرشناسبرادر همسر رهبر جمهوری اسلامی ایران
پیشهمدرس دانشگاه، نویسنده، مدیر فرهنگی
سال‌های فعالیت۱۳۷۰ تاکنون
تحصیلاتکارشناسی ارشد مردم‌شناسی، دکترای مدیریت استراتژیک
دانشگاهدانشگاه تهران، دانشگاه عالی دفاع ملی
جوایزاستاد نمونه کشوری (۱۴۰۰)
آثارکتاب‌ها و مقالات در حوزه جامعه‌شناسی رسانه و ارتباطات
وبگاهwww.khojasteh.ir


حسن خجسته باقرزاده (زاده ۱۳۳۱ مشهد) مدرس دانشگاه، نویسنده، فعال رسانه‌ای مدیر فرهنگی و یکی از مدیران ارشد پیشین صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران است.

او که برادر همسر رهبر جمهوری اسلامی ایران است، دانش‌آموخته کارشناسی ارشد مردم‌شناسی از دانشگاه تهران و دکترای مدیریت استراتژیک از دانشگاه عالی دفاع ملی است.

خجسته از مهر ماه ۱۳۷۰ به رادیو آمد و با تولید برنامه‌های اجتماعی فعالیت خود را در رادیو آغاز کرد. او مدتها سردبیر برنامه‌های مهم رادیو نظیر «سلام، صبح بخیر» و «سلام تهران» بود و توانست در این دو برنامه بسیار موفق ظاهر شود. گفته می‌شود موفقیت برنامه سلام تهران یکی از عوامل شکل‌گیری شبکه رادیویی تهران در سال ۱۳۷۳ بود. خجسته پس از آن نیز فعالیت رادیویی را ادامه داد و در سال ۱۳۷۷ به عنوان معاون صدا منصوب شد. او بیش از ۱۰ سال معاون صدا بود و در سال ۱۳۸۶ نایب رئیس اتحادیه رادیو تلویزیونی آسیا- اقیانوسیه ABU شد. خجسته در دوران حضور در معاونت صدای جمهوری اسلامی ایران بسیاری از شبکه‌های رادیویی را توسعه داد و به‌طور خاص از حمایت او به عنوان یکی از عوامل اصلی راه اندازی شبکه‌های تخصصی رادیو مانند رادیو ورزش، رادیو سلامت، رادیو اقتصاد و… نام برده می‌شود. او در سال ۱۳۸۷ و به خاطر فشارهای دولت به خاطر انتقاد به رویکرد سیاسی رادیو معاونت صدا را ترک کرد. گفته می‌شود شخص رئیس‌جمهور وقت پیگیر تغییر در رادیو بود و ضرغامی رئیس وقت صداوسیما نیز با این استعفا مخالف بود. خجسته پس از آن به معاونت برنامه‌ریزی و نظارت صداوسیما منصوب شد.

علاوه بر فعالیت در رادیو، خجسته از منظر علمی و پژوهشی نیز یکی از چهره‌های مبرز و سرشناس سال‌های اخیر علوم ارتباطات بوده است. او با درجه استاد تمام عضو هیئت علمی دانشگاه صداوسیماست در سال ۱۴۰۰ به عنوان استاد نمونه کشوری از سوی وزیر علوم وقت تجلیل شد. آثار، کتاب‌ها و مقالات متعددی از خجسته با موضوع جامعه‌شناسی رادیو و رسانه، مطالعات جامعه شناختی رسانه ای و نسبت سنجی آنها با رادیو، موسیقی، امنیت ملی، علوم اجتماعی و… تألیف و منتشر شده است.

علاوه بر آن، خجسته جزو چهره‌های مؤثر و مورد اعتماد در حوزه هنر و فرهنگ است و سال‌ها عضو هیئت امنای بنیاد سینمایی فارابی، عضو هیئت انتخاب جشنواره فیلم فجر، عضو شورای اجتماعی کشور، رئیس پژوهشگاه فرهنگ، ارتباطات و رسانه و رئیس هیئت مدیره مؤسسه تصویر شهر نیز بوده است.

ورود به صداوسیما

حسن خجسته از اوایل دهه ۷۰ شمسی به سازمان صداوسیما پیوست و کار خود را از سطوح پایه آغاز کرد. وی ابتدا به برنامه‌سازی در رادیو پرداخت و به تدریج به سمت‌های مختلفی از جمله تهیه‌کنندگی برنامه صبحگاهی رادیو، مدیریت گروه اجتماعی رادیو تهران و مدیریت رادیو پیام دست یافت. او در سال ۱۳۷۷ و در زمان مدیریت علی لاریجانی بر رسانه ملی، به عنوان معاون صدا منصوب شد.

در دوران مدیریت خجسته بر رادیو، تمرکز بر توسعه کمی و ایجاد شبکه‌های تخصصی جدید بود و شبکه‌هایی چون رادیو ورزش، رادیو سلامت، رادیو اقتصاد، رادیو معارف و رادیو گفت‌وگو به مجموعه رادیوهای عمومی افزوده شدند.

در چهار سال اول مدیریت عزت‌الله ضرغامی در صداوسیما، خجسته همچنان به عنوان معاونت صدا فعالیت می‌کرد، اما به دلیل انتقادات محمود احمدی‌نژاد و رسانه‌های وابسته به دولت وقت نسبت به رادیو، تحت فشار قرار گرفت و در تاریخ ۲۴ دی ۱۳۸۷ بدون اینکه بتواند رادیو نمایش را افتتاح کند، مجبور به استعفا شد. ضرغامی رئیس وقت سازمان صداوسیما با این استعفا مخالف بود.

پس از این کناره‌گیری، از ۲۸ دی ۱۳۸۷ و بعد از ۱۰ سال مدیریت بر صدای جمهوری اسلامی ایران، خجسته به معاونت برنامه‌ریزی و نظارت صداوسیما منصوب شد.

فعالیت‌های علمی

حسن خجسته از خود آثار علمی بر جای گذاشته است که برخی از آن‌ها عبارت است از:[۱]

کتاب‌ها

عنوان ناشر/اداره سال انتشار
تأثیر معماری مسکونی بر سنت‌های اجتماعی، مطالعه موردی هویزه انتشارات سروش ۱۳۷۶
جامعه‌شناسی رادیو اداره کل تحقیق و توسعه صدا ۱۳۸۰
تأملات جامعه‌شناختی دربارهٔ رادیو اداره کل پژوهش رادیو ۱۳۸۴
مطالعات جامعه‌شناختی دربارهٔ رادیو اداره کل پژوهش رادیو ۱۳۸۵
جامعه‌شناسی رادیو و رسانه اداره کل پژوهش رادیو ۱۳۸۶
رادیو، مدیریت و جامعه دفتر پژوهش‌های رادیو ۱۳۸۷
زنان، هویت و امنیت ملی - -
موسیقی، رادیو، جامعه - -
رادیو چیست؟ مطالعه جامعه‌شناختی رادیو مرکز مطالعات رسانه وزارت ارشاد اسلامی ۱۳۹۲

مقالات

عنوان مقاله نشریه/فصلنامه شماره و تاریخ انتشار
گفتاری در ماهیت رادیو ماهنامه تخصصی رادیو سال اول، شماره ۱
رادیوهای محلی ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۷، آذر ۱۳۸۰
مقایسه کارکرد واقعیت رسانه‌ای در رادیو و تلویزیون ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۱۴، دی ۱۳۸۱
نام‌گذاری برنامه‌های رادیو ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۱۵، اسفند ۱۳۸۱
کمی‌سازی و استانداردسازی ارزشیابی برنامه‌ها در رادیو ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۱۶، اردیبهشت ۱۳۸۲
تأثیر جویباری یا سیلابی رادیو بر مخاطبان ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۲۲، تیر ۱۳۸۳
نویسندگی برای رادیو و اصول نوشتارهای رادیویی ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۲۳، شهریور ۱۳۸۳
تئوری وابستگی به رسانه‌ها و کاربرد آن در رادیوهای ایران ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۲۶، اردیبهشت ۱۳۸۴
تیپولوژی برنامه‌سازان و برنامه‌های رادیو بر اساس فرم و محتوا ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۲۹، آبان ۱۳۸۴
هویت رادیو چگونه ساخته می‌شود ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۳۴، بهمن ۱۳۸۴
موسیقی رادیو و فلسفه شنیدن ماهنامه تخصصی رادیو شماره ۳۵
کارکردهای رادیو در جنگ فصلنامه پژوهش و سنجش سال ۱۰، شماره ۳۴، تابستان ۱۳۸۲
تأثیر پذیرش نظریه همانندی رسانه‌ای در برنامه‌ریزی‌های آموزشی رسانه با تأکید بر رادیو فصلنامه پژوهش و سنجش سال ۱۰، شماره ۳۳، بهار ۱۳۸۲
گفتمان ایدئولوژیکی غالب در رسانه‌های جمعی و بیانات مسئولان امر در حوزه زنان فصلنامه پژوهش و سنجش سال ۱۱، شماره ۳۸، تابستان ۱۳۸۳
بحران بلایای طبیعی و نقش ویژه رادیو در کنترل آن فصلنامه پژوهش و سنجش سال ۱۲، شماره ۴۲–۴۳، تابستان و پاییز ۱۳۸۴
مقدمه‌ای بر نظریه انتقادی در حوزه ارتباطات فصلنامه پژوهش و سنجش سال ۱۱، شماره ۳۷
نظریه گفتمان و رادیو فصلنامه ارتباطات و فرهنگ شماره ۱، زمستان ۱۳۸۲
بررسی نحوه استفاده رسانه‌های بیگانه (BBC و VOA) از مسائل زنان برای تغییرات فرهنگی در ایران فصلنامه مطالعات فرهنگی و ارتباطات بهار و تابستان ۱۳۸۴
گذری در تاریخ دیجیتال روزنامه جام جم ۳ آذر ۱۳۸۶
اصول اخلاق حرفه‌ای خبرنگاران و رسانه‌های جمعی در مدیریت بحران (زلزله) فصلنامه پژوهش‌های ارتباطی سال ۱۵، شماره ۵۶، زمستان ۱۳۸۷
کنش جمعی کاربرد موسیقی در رادیو فصلنامه پژوهش‌های ارتباطی -
تغییر مأموریت مراکز استانی کلیدی برای دستیابی به منابع راهبردی ماهنامه افق رسانه شماره ۸۹، ویژه بهار ۱۳۹۰
بحران ارتباطات و ارتباطات بحران ماهنامه افق رسانه شماره ۹۰، تابستان ۱۳۹۰
تغییر مأموریت شبکه‌های ملی سیما ماهنامه افق رسانه شماره ۹۳، بهار ۱۳۹۱
فلسفه رادیو آوا فصلنامه پژوهش‌های ارتباطی سال بیستم، شماره ۱ (پیاپی ۷۳)، بهار ۱۳۹۲
مدل‌های تطابق با تکنولوژی در رسانه‌ها (با همکاری محسن فرامرزی) فصلنامه علمی-ترویجی رسانه پاییز ۱۳۹۲

شرکت در سمینارها و جشنواره‌های داخلی و خارجی

عنوان مقاله همایش/کنفرانس تاریخ/محل برگزاری
روش‌شناسی شهید مطهری در تشریح مسائل مربوط به زنان همایش بین‌المللی حکمت مطهر اردیبهشت ۱۳۸۳
بررسی نسبت رسانه و دین، مطالعه موردی مناسک رسانه‌ای سمینار بین‌المللی دین و رسانه آبان ۱۳۸۴
موانع و محدودیت‌های کاربرد متعادل خوف و رجاء به عنوان دو اصل مهم تربیتی در رسانه‌های مدرن با تأکید بر رادیو و تلویزیون سمینار بین‌المللی دین و رسانه آبان ۱۳۸۴
بررسی عملکرد رسانه‌های غربی در انتخابات اخیر ریاست جمهوری ایران سمینار سیاست‌های خارجی رسانه‌ای آمریکا ۱۱ مهر ۱۳۸۴
تأثیر رادیو بر فلسفه موسیقی همایش سالانه سازمان‌های رادیویی عضو ABU، سنگاپور ۲۰۰۷
رسانه‌های سنتی در عصر دیجیتال: چالش‌ها و راهکارها چهل و چهارمین اجلاس اتحادیه رادیو و تلویزیون‌های آسیا و اقیانوسیه (ABU)، تهران ۲۰۰۸
رادیو و تئاتر، دو رسانه رودررو همایش سالانه سازمان‌های رادیویی عضو ABU، سنگاپور ۲۰۰۸
رادیو و حوزه‌های فرهنگی هفتمین کنفرانس دوسالانه ارتباطات میان‌فرهنگی، دانشگاه پوترا مالزی ۲۰۰۹
وظیفه امروز ما در برابر زبان فارسی در دکن همایش بین‌المللی سهم دکن/ هند جنوبی در توسعه و گسترش زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه عثمانیه حیدرآباد هند ۲۸–۳۰ مارس ۲۰۰۹
کاربرد کنش جمعی کاربرد موسیقی در رادیو نهمین کنفرانس بین‌المللی رادیو، تهران اردیبهشت ۱۳۸۷
مبانی متکثر نظام کیفیت اولین نشست علمی ارتقاء کیفیت در محصولات و فعالیت‌های دستگاه‌های فرهنگی، تهران ۱۳۸۸
”مقبول مشروع”، پیشنهادی برای تئوری هنجاری رسانه‌ای جمهوری اسلامی ایران دومین کنفرانس بین‌المللی دین و رسانه آبان ۱۳۸۸
تفاوت سازمان‌های رسانه‌ای با سازمان‌های صنعتی کنفرانس بین‌المللی فلسفه رسانه، پژوهشگاه علوم انسانی، تهران زمستان ۱۳۹۰

پانویس

  1. «حسن خجسته باقرزاده». دریافت‌شده در ۱۰ مهر ۱۴۰۳.