امین حیایی

از یاقوت

این نوشتار توسط گروه پژوهشگران یاقوت راستی آزمایی و تایید شده است.

امین حیایی
پرونده:امین حیایی.webp
اطلاعات شخصی
تاریخ تولد۱۹ خرداد ۱۳۴۹ ‏(۵۵ سال)
ملیتایرانی
زبان مادریفارسی
محل تولددامغان
محل اقامتتهران
اطلاعات هنری
عنوان هنریبازیگر
پیشهبازیگر • خواننده • داور تلویزیونی
آثاراخراجی‌ها
اخراجی‌ها ۲
سن پطرزبورگ
عصر جدید
کلاه پهلوی
و…
جوایزبهترین بازیگر نقش اول مرد در جشنواره فیلم فجر


امین حیایی (زاده ۱۹ خرداد ۱۳۴۹ تهران) بازیگر، نوازنده و از سرشناس‌ترین بازیگران دهه‌های اخیر سینما و تلویزیون ایران است.

او در قیطریه تهران به‌دنیا آمد؛ در سال ۱۳۷۰ با بازیگری تئاتر کودکان کار خود را آغاز کرد. در آن زمان او مورد توجه ثریا قاسمی قرار گرفت و با معرفی او بازی در فیلم «دو همسفر» را شروع کرد که اولین تجربه حرفه‌ای او بود؛ هرچند این فیلم اکران نشد و حیایی چند ماه بعد در فیلم «دو روی سکه» مقابل دوربین رفت.

اولین تجربه او برای بازی در تلویزیون، در سال ۱۳۷۲ با سریال آپارتمان به کارگردانی اصغر هاشمی آغاز شد. و سه سال بعد با بازی در سریال «دو پنجره» کار خود را ادامه داد. او در پانزدهمین جشنوارهٔ فیلم فجر نامزد دریافت جایزهٔ بازیگر نقش مکمل مرد برای فیلم «براده‌های خورشید» شد. و در نخستین نقش‌آفرینی‌اش به عنوان بازیگر نقش اول در فیلم «سیب سرخ حوا» (۱۳۷۸) حاضر شد.

عمده شهرت امین حیایی به حضور در سریال تلویزیونی روزگار جوانی ۱ و ۲، سریال کلاه پهلوی و فیلم‌های سینمایی کما، نقاب، مهمان مامان و… بازمی‌گردد. پس از آن نیز نقش آفرینی اش در فیلم «اخراجی‌ها» به کارگردانی و نویسندگی مسعود ده‌نمکی طرفداران زیادی در میان مردم داشت.

حیایی از جمله بازیگرانی است که به واسطه چهره و ظاهر خود در نقش جوانان دلداده و موردتوجه در فیلم‌های مختلفی جلوی دوربین رفت و طرفداران زیادی هم دارد. او در سال ۱۳۸۱ با حضور در شش فیلم از جمله «مزاحم»، «مانی و ندا»، «مونس»، «اثیری»، «رز زرد» و «بوی بهشت» پرکارترین دوران حرفه‌ای خود را تجربه کرد. او همچنین در چهار اثر سینمایی سیروس الوند شامل «هتل کارتن»، «دست‌های آلوده»، «مزاحم» و «تله» نقش‌آفرینی کرده است. وی در سال ۱۳۸۶ برنده جایزه بهترین بازیگر نقش اول مرد از جشنواره بین‌المللی فیلم فجر برای بازی در فیلم «شب» شد.

یکی دیگر از آثار مهم کارنامه حیایی، ایفای نقش اول فیلم سینمایی قلاده‌های طلا است. این فیلم که نخستین اثر سینمایی دربارهٔ حوادث سال ۱۳۸۸ بود، هرچند مورد توجه گسترده مردم و مخاطبان قرار گرفت، اما همزمان با اعتراضات شدید تعدادی از سینماگران به خاطر موضوع و رویکردش مواجه شد. تا جایی که بخشی از جریان روشنفکری سینمای ایران تصمیم به بایکوت بازیگران حاضر در این فیلم گرفتند و حتی کار به درگیری فیزیکی میان بازیگران این فیلم با چند بازیگر دیگر انجامید. در این میان حیایی نیز با آن که جزو پرطرفدارترین بازیگران آن سال‌ها بود اما حضور سینمایی اش به‌طور محسوس کاهش یافت تا او نیز از قربانیان بایکوت از سوی جریان روشنفکری حاکم بر سینما در سال‌های اولیه دهه نود باشد.

چند سال بعد حیایی با حضور در مسابقه تلویزیونی عصر جدید دوباره در قاب تلویزیون ظاهر شد. حیایی از چهره‌های محبوب در میان داوران و کارشناسان عصر جدید بود و حضورش در این مسابقه دوباره او را در معرض توجه عمومی مردم قرار داد. حیایی تنها داوری بود که در سه فصل برنامه عصر جدید حضور داشت.

حیایی از اواسط دهه نود به بعد، از آثاری جلوی دوربین رفت که با آثار پیشین خود تفاوت داشت. این تغییر به ارتقای کیفیت بازیگری حیایی نیز انجامید و بسیاری از منتقدان، حیاییِ دهه نود و ۱۴۰۰ را بازیگر بسیار بهتری نسبت به دوران ابتدایی حضورش در سینما توصیف کردند. بازی‌های حیایی در آثاری چون دارکوب، شعله‌ور، برف آخر و… موردتوجه قرار گرفت و بابت بازی در فیلم سینمایی شعله‌ور و برف آخر دیپلم افتخار و سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول مرد جشنواره فجر را از آن خود کرد.

امین حیایی علاوه بر بازیگری، در نواختن گیتار تبحر دارد و چند قطعه نیز منتشر کرده است. او در سال ۱۳۸۰ اولین آلبوم خود به نام «بوی بهشت» را منتشر کرد و آلبوم «باران» را نیز در سال ۱۳۸۵ با همکاری گروه کویر منتشر کرد.

حیایی همسر نیلوفر خوش خلق و پدر دارا حیایی از بازیگران سینما و تلویزیون است.

زندگی و فعالیت هنری

امین حیایی در ۱۹ خرداد ۱۳۴۹ در تهران به دنیا آمد.[۱][۲] پدرش تقی حیایی دارای شغل آزاد بود. در دوران تحصیل به فعالیت در تئاتر پرداخت و پس از گرفتن دیپلم، ضمن خدمت سربازی در مرکز هنرهای نمایشی عقیدتی-سیاسی نیروی هوایی فعالیتش را آغاز کرد. در سال ۱۳۷۰ بازیگر یک تئاتر کودکان به کارگردانی ثریا قاسمی بود. در پانزدهمین جشنوارهٔ فیلم فجر نامزد دریافت جایزهٔ بازیگر نقش دوم برای فیلم «براده‌های خورشید» شد. او در نخستین نقش‌آفرینی‌اش به عنوان بازیگر نقش اول در فیلم «سیب سرخ حوا» (۱۳۷۸) حاضر شد. وی در سال ۱۳۸۱ با بازی در شش فیلم: مزاحم، مانی و ندا، مونس، اثیری، رز زرد و بوی بهشت روی پردهٔ سینماهای تهران رفت. حیایی همچنین تا به حال در چهار فیلم هتل کارتن، دست‌های آلوده، مزاحم و تله از ساخته‌های سیروس الوند به ایفای نقش پرداخته است. وی در سال ۱۳۸۶ برندهٔ جایزهٔ بهترین بازیگر نقش اول مرد جشنوارهٔ فیلم فجر برای بازی در فیلم شب شد.[۳]

وی با بازی در فیلمِ برف آخر دوّمین بار سیمرغ بلورین بهترین نقش اول مرد را در چهلمین جشنواره فیلم فجر گرفت.

او همچنین برندهٔ دیپلم افتخار بهترین بازیگر نقش اول مرد در جشنوارهٔ سی و ششم فیلم فجر برای فیلم شعله‌ور شد.[۴] همسر وی نیلوفر خوش‌خلق از بازیگران سینمای ایران است.[۵]

آثار

اهدای سیمرغ بهترین نقش اول مرد به امین حیایی برای فیلم «برف آخر»


زخمی شدن امین حیایی در سکانسی از فیلم قلاده‌های طلا



فیلم اخراجی ها - گزینش برای رفتن به جبهه


فیلم سینمایی

سال نام فیلم کارگردان
۱۴۰۲ کوکتل مولوتوف (فیلم ۱۴۰۲) حسین امیری دوماری
۱۴۰۱ غریزه سیاوش اسعدی
۱۴۰۰ برف آخر امیرحسین عسگری
۱۳۹۹ هاوایی بهمن گودرزی
۱۳۹۸ قاتل و وحشی حمید نعمت‌الله
۱۳۹۷ چشم و گوش بسته فرزاد مؤتمن
جانان کامران قدکچیان
۱۳۹۶ درخونگاه سیاوش اسعدی
خانم یایا عبدالرضا کاهانی
دارکوب بهروز شعیبی
۱۳۹۵ شعله‌ور حمید نعمت‌الله
۱۳۹۴ ثبت با سند برابر است بهمن گودرزی
ناردون فریدون حسن‌پور
۱۳۹۴ هلن علی‌اکبر ثقفی
۱۳۹۳ آدم باش مجید جوانمرد
سه بیگانه مهدی مظلومی
۱۳۹۲ خانوم تینا پاکروان
پی ۲۲ حسین قاسمی جامی
آتیش بازی بهمن گودرزی
۱۳۹۱ رژیم طلایی رضا سبحانی
۱۳۹۰ خودزنی احمد کاوری
اختاپوس (دفتر اول: آهوی پیشونی سفید) سیدجواد هاشمی
قلاده‌های طلا ابوالقاسم طالبی
۱۳۸۹ اخراجی‌ها ۳ مسعود ده‌نمکی
شیش و بش بهمن گودرزی
قفس طلایی محمد زرین‌دست
۱۳۸۸ زنان ونوسی، مردان مریخی کاظم راست گفتار
پوپک و مش ماشاالله فرزاد مؤتمن
سلام بر عشق اصغر نعیمی
بیداری رؤیاها محمدعلی باشه‌آهنگر
سن پطرزبورگ بهروز افخمی
۱۳۸۷ اخراجی‌ها ۲ مسعود ده‌نمکی
پسر تهرانی کاظم راست‌گفتار
یک اشتباه کوچولو محسن دامادی
۱۳۸۶ دایره زنگی پریسا بخت‌آور
زن‌ها فرشته‌اند شهرام شاه‌حسینی
شب رسول صدرعاملی
۱۳۸۵ سنگ، کاغذ، قیچی سعید سهیلی
اخراجی‌ها مسعود ده‌نمکی
مهمان سعید اسدی
۱۳۸۴ تله سیروس الوند
چه کسی امیر را کشت؟ مهدی کرم‌پور
ستاره‌ها ۳: ستاره بود فریدون جیرانی
ستاره‌ها ۲: ستاره است
ستاره‌ها ۱: ستاره می‌شود
شام عروسی ابراهیم وحیدزاده
۱۳۸۳ زن زیادی تهمینه میلانی
آکواریوم ایرج قادری
سرود تولد علی قوی‌تن
شارلاتان آرش معیریان
عروس فراری بهرام کاظمی
نقاب کاظم راست‌گفتار
۱۳۸۲ شکلات افشین شرکت
کما آرش معیریان
تب رضا کریمی
مهمان مامان داریوش مهرجویی
۱۳۸۱ دختر ایرونی محمدحسین لطیفی
رز زرد داریوش فرهنگ
عروس خوش‌قدم کاظم راست‌گفتار
۱۳۸۰ اثیری محمدعلی سجادی
بوی بهشت حمیدرضا محسنی
مزاحم سیروس الوند
۱۳۷۹ مانی و ندا پرویز صبری
مونس حمید رخشانی
۱۳۷۸ تکیه بر باد داریوش فرهنگ
دست‌های آلوده سیروس الوند
سیب سرخ حوا سعید اسدی
۱۳۷۷ علف‌های هرز قدرت‌الله صلح‌میرزایی
۱۳۷۶ بادام‌های تلخ کاظم معصومی
۱۳۷۵ هتل کارتن سیروس الوند
۱۳۷۴ براده‌های خورشید محمدحسین حقیقی
گارد ویژه پرویز صبری
۱۳۷۳ حامی قدرت‌الله صلح‌میرزایی
۱۳۷۲ پرتگاه بهرام ری‌پور
۱۳۷۱ دو روی سکه محمد متوسلانی
۱۳۷۰ دو همسفر اصغر هاشمی

سریال تلویزیونی و نمایش خانگی

سال نام مجموعه کارگردان سمت پخش
۱۴۰۳ ۳۵میلیمتری(تاک شو) فریدون جیرانی مهمان شبکه نمایش خانگی
وحشی هومن سیدی بازیگر شبکه نمایش خانگی
پوکر رضا دادویی بازیگر شبکه نمایش خانگی
بامداد خمار امیرحسین عسگری بازیگر شبکه نمایش خانگی
افعی تهران سامان مقدم بازیگر مهمان شبکه نمایش خانگی
۱۴۰۰ جوکر احسان علیخانی بازیگر شبکه نمایش خانگی
ساخت ایران ۳ بهمن گودرزی بازیگر شبکه نمایش خانگی
عصر جدید ۳ احسان علیخانی داور شبکه سه
۱۳۹۹ آقازاده بهرنگ توفیقی بازیگر شبکه نمایش خانگی
۱۳۹۸ عصر جدید ۲ احسان علیخانی داور شبکه سه
۱۳۹۷ عصر جدید
۹۷–۱۳۹۶ ساخت ایران ۲ برزو نیک‌نژاد بازیگر شبکه نمایش خانگی
۱۳۹۴ خنداننده برتر رامبد جوان استندآپ کمدین شبکه نسیم، تابستان ۹۴
آمین منوچهر هادی و بهرنگ توفیقی بازیگر شبکه یک، هفته نیروی انتظامی
۱۳۹۳ دیگری احمد کاوری شبکه سه، شب‌های قدر
خوب بد زشت منوچهر هادی شبکه دو، نوروز ۱۳۹۳
آسمان من محمدرضا آهنج شبکه افق، نوروز ۱۳۹۴
۱۳۹۰ ساخت ایران ۱ محمدحسین لطیفی شبکه نمایش خانگی
قلب یخی (فصل دوم) تصویر دنیای هنر، ۱۳۹۰
۱۳۸۹ قلب یخی (فصل اول) تصویر دنیای هنر، ۱۳۸۹
۸۹–۱۳۸۵ کلاه پهلوی سید ضیاءالدین دری شبکه یک، ۱۳۹۱
۱۳۸۸ شمس‌العماره سامان مقدم شبکه دو، ۱۳۸۸
کلاه قرمزی ۸۸ ایرج طهماسب شبکه دو، نوروز ۱۳۸۸
۱۳۷۹ همسایه‌ها محمدحسین لطیفی شبکه سه
۱۳۷۸ روزگار جوانی ۲ اصغر توسلی شبکه پنج
۱۳۷۷ روزگار جوانی شاپور قریب شبکه پنج
۱۳۷۵ دو پنجره پاشا شاهنده شبکه سه
۱۳۷۴ مهر خوبان سید یوسف مهدوی شبکه سه، ۱۳۷۵
۱۳۷۲ همسران مسعود رسام و بیژن بیرنگ شبکه دو، ۱۳۷۳
۱۳۷۱ آپارتمان اصغر هاشمی شبکه یک

تئاتر

سال نام تئاتر کارگردان
۱۳۹۴ غرب واقعی داریوش مهرجویی
۱۳۹۱ پرفورمنس قحطی نور امین حیایی

آلبوم موسیقی

نام آلبوم سال انتشار
بوی بهشت ۱۳۸۰
باران (با گروه کویر) ۱۳۸۵

تک‌آهنگ

نام تک‌آهنگ توضیحات سال انتشار
زندگی سفیده به همراه پدرام نصیری ۱۸ خرداد ۱۳۹۳
اوج پرواز با همراهی کامران تفتی، نیما نکیسا، کامبیز دیرباز، علی ضیا، مازیار عصری، سیاوش خواهانی، مجید ادیب، پرهام امینی، بردیا صابری و پویا امینی ۱۱ تیر ۱۳۹۳
عشق تو تیتراژ برنامه یک ویژه تحویل سال شبکه ۱ ۱۳۹۷
دیوونه می‌سازی اولین اجرا در برنامه عصر جدید ویژه تحویل سال شبکه ۳ ۱۳۹۸
بی‌قرار تیتراژ فیلم درخونگاه ۱۳۹۸

جوایز و نامزدی‌ها

رویداد برنده‌شده نامزدشده
جشنواره فیلم فجر ۲ ۵
جشن بزرگ سینمای ایران ۰ ۱
جشن دنیای تصویر ۳ ۱
جشن آکادمی سینما سینما ۰ ۱
جشنواره بین‌المللی فیلم مالزی ۰ ۱
جشن انجمن منتقدان و نویسندگان ایران ۰ ۱
مجموع ۵ ۱۰

جشنواره فیلم فجر

سال اثر رده نتیجه
۱۳۷۵ براده‌های خورشید بهترین بازیگر نقش مکمل مرد نامزدشده
۱۳۸۳ زن زیادی بهترین بازیگر نقش اول مرد نامزدشده
۱۳۸۶ شب برنده
۱۳۸۸ بیداری رؤیاها نامزدشده
۱۳۹۶ شعله‌ور دیپلم افتخار
۱۳۹۷ درخونگاه نامزدشده
۱۴۰۰ برف آخر برنده

جشن بزرگ سینمای ایران

سال اثر رده نتیجه
۱۳۸۲ عروس خوشقدم بهترین بازیگر نقش مکمل مرد نامزدشده

جشن دنیای تصویر

سال اثر رده نتیجه
۱۳۸۲ مزاحم بهترین بازیگر نقش اول مرد برنده
۱۳۹۳ خانوم بهترین بازیگر نقش اول مرد برنده
۱۳۹۸ ساخت ایران ۲ بهترین بازیگر مرد کمدی برنده
۱۳۹۸ شعله‌ور بهترین بازیگر نقش اول مرد نامزدشده

جشن آکادمی سینما سینما

سال اثر رده نتیجه
۱۳۹۸ شعله‌ور بهترین بازیگر نقش اول مرد نامزدشده

جشنواره بین‌المللی فیلم مالزی

سال اثر رده نتیجه
۱۳۹۸ دارکوب بهترین بازیگر نقش اول مرد نامزدشده

جشن انجمن منتقدان و نویسندگان ایران

سال اثر رده نتیجه
۱۳۹۷ شعله‌ور بهترین بازیگر نقش اول مرد دیپلم افتخار

پانویس

  1. «زندگینامه: امین حیایی». همشهری آنلاین. دریافت‌شده در ۸ مهر ۱۴۰۳.
  2. «"امین حیایی" چگونه وارد عرصه بازیگری شد؟». خبرگزاری میزان. دریافت‌شده در ۸ مهر ۱۴۰۳.
  3. "چه کسانی جایزه بهترین بازیگر نقش اول مرد جشنواره فجر را تصاحب کردند؟".  دریافت‌شده در: ۸ مهر ۱۴۰۳.
  4. "فهرست برگزیدگان سی و ششمین جشنواره فیلم فجر". 
  5. "زندگی خصوصی امین حیایی و نیلوفر خوش‌خلق چطور می‌گذرد؟".  دریافت‌شده در: ۸ مهر ۱۴۰۳.